Schadevergoeding psychische schade

Verschillende soorten psychische schade

U krijgt na een ongeluk altijd met een storm aan emoties te maken. Soms blijft het hierbij, maar soms kunt u ook heftigere vormen van psychische schade ervaren. Hieronder bespreken we een aantal vormen die wij vaak terugzien in de praktijk.

Herbelevingen

Wanneer u een ongeluk heeft meegemaakt, kan dit bepaalde triggers veroorzaken. Stel dat u bijvoorbeeld door een hond bent gebeten. Dan kan een rondje lopen door het park waar blaffende honden aan het spelen zijn voor herbelevingen zorgen. Het lijkt daardoor alsof u zich weer in dezelfde situatie bevindt als toen u werd aangevallen door de hond. U kunt flashbacks hebben, trillen op uw benen, hartkloppingen krijgen en moeite hebben met ademhalen. Dit zorgt ervoor dat u bepaalde plekken gaat mijden om de traumatisch gebeurtenis niet te hoeven herbeleven.

Angstklachten

U kunt naast herbelevingen ook last hebben van angstklachten. U durft bijvoorbeeld niet meer zo goed met de scooter op pad te gaan, nadat u frontaal bent aangereden. Als u dan toch de scooter pakt, verstijft u helemaal, waardoor u last heeft van uw armen, rug en nek wanneer u op uw bestemming bent aangekomen. U kunt daarnaast ook paniekaanvallen krijgen terwijl u aan het rijden bent, bijvoorbeeld wanneer een automobilist die van de andere kant komt een voorligger wil inhalen.

In dit soort situaties kunt u gaan hyperventileren, wat gevaarlijk is voor u en andere verkeersdeelnemers. Hierdoor kunt u nog meer angstklachten ontwikkelen. Als u achterop de scooter zit, kan uw verkeersangst zelfs nog heftiger zijn, omdat u de controle dan volledig uit handen geeft. In het ergste geval kunnen uw angstklachten zich transformeren in een angststoornis.

Acute stressstoornis

Direct na een ongeluk kunt u een acute stressstoornis ontwikkelen. Stel dat u op de snelweg bent aangereden en de brandweer moet komen om u uit uw auto te knippen, dan kan deze gebeurtenis zo traumatisch voor u zijn geweest dat u een paar weken in shock verkeerd. U schrikt snel, bent angstig en prikkelbaar, en ervaart geheugen-, concentratie- en slaapproblemen. Dit houdt maximaal vier weken aan. Als uw klachten langer aanhouden, kunt u te maken hebben met een posttraumatische stressstoornis.

Posttraumatische stressstoornis

Het trauma van het ongeluk kan zo heftig zijn, dat u acuut een posttraumatische stressstoornis ontwikkelt. U heeft dan last van herbelevingen die op ieder moment van de dag kunnen komen opzetten, u sluit zich af van de buitenwereld en andere mensen, en u voelt zich somber en gespannen, wat zich onder andere kan uiten in slaap- en concentratieproblemen, woede-uitbarstingen en overdreven waakzaamheid. Met de auto op pad gaan, zult u zoveel mogelijk proberen te vermijden, maar zelfs het geluid van een claxon of het zien van een brandweerauto kan al een enorme trigger voor u zijn.

Depressie

Een ongeluk kan heftige gevolgen hebben voor uw dagelijkse leven. Stel dat u bijvoorbeeld in een rolstoel terechtkomt nadat u bent getrapt door een paard. U heeft altijd op hoog niveau gesport, maar wordt nu gedwongen om dat op te geven. Ook in uw privéleven en op de werkvloer kunt u niet meer volledig meedraaien. Dat betekent dat u uw hele leven opnieuw inrichten. Vaak gaat dit gepaard met heftige emoties wat kan leiden tot een depressie. U voelt zich somber en heeft nergens zin in. Dit zijn hele begrijpelijke emoties. Het heeft tijd nodig om een nieuwe draai te vinden en verder te gaan met uw leven.

Lichamelijke klachten zonder oorzaak

Soms kunt u na een ongeluk lichamelijke klachten hebben die niet fysiek te verklaren zijn. U kunt bijvoorbeeld last hebben van hartkloppingen of duizeligheid. Uw klachten zijn echt, maar een arts kan er geen lichamelijke verklaring voor vinden. Dit kan een manier van uw lichaam zijn om met de traumatische gebeurtenis om te gaan. In de medische wereld vallen deze klachten onder de somatoforme stoornissen. Enkele stoornissen die hieronder vallen zijn een:

• conversiestoornis, waardoor u bijvoorbeeld uw benen niet meer kunt bewegen.
• pijnstoornis, waardoor u bijvoorbeeld veel pijn in uw rug ervaart

Deze stoornissen kunnen uw dagelijks leven enorm ontregelen. Daarnaast kan het voor veel onzekerheden zorgen, omdat uw klachten niet te verklaren zijn en dit voor onbegrip kan zorgen in uw omgeving.

Is de psychische schade door het ongeval ontstaan?

De psychische schade moet worden vergoed als deze schade door het ongeval is ontstaan. In principe moet de veroorzaker van het ongeval ervoor zorgen dat al uw schade zodanig wordt vergoed, dat uw leven weer in de oude staat wordt hersteld. Daarvoor wordt de volgende hypothese gebruikt: hoe had uw leven eruit gezien als het ongeval niet had plaatsgevonden?

Hiervoor kijkt de verzekeraar van de tegenpartij ook naar pre-existentie en predispositie. Pre-existentie houdt in dat er wordt gekeken of uw klachten al bestonden voor het ongeval. Als dat het geval is, zal de verzekeraar uw psychische schade niet willen vergoeden of een deel in mindering willen brengen op uw schadevergoeding. Predispositie betekent dat u een aanleg heeft voor het oplopen van bepaalde klachten, bijvoorbeeld als u een genetische aanleg heeft voor het ontwikkelen van een depressieve stoornis. Als dat zo is, zal de verzekeraar dit tegen u gebruiken. Dat is alleen niet correct. Ook als de psychische schade door uw predispositie is veroorzaakt, heeft u recht op schadevergoeding.

Het is fijn als u een jurist heeft ingeschakeld die de psychische schade voor u berekent en claimt. Zo hoeft u niet met de verzekeraar in discussie te gaan over uw klachten. Een verzekeraar zal namelijk altijd proberen om de pre-existentie en predispositie als tegenargument te gebruiken. Ook als dat niet terecht is. Dit kan heel pijnlijk en confronterend zijn als u het slachtoffer bent van een ongeval. Laat dit daarom aan uw jurist over.

Tastbare kosten vallen onder materiële schade

U kunt door psychische schade ook met tastbare kosten te maken krijgen. Gaat u bijvoorbeeld naar een psycholoog om uw verdriet een plek te kunnen geven? Dan moeten deze kosten ook vergoed worden. Therapiekosten vallen onder uw materiële schade, omdat dit tastbare kosten zijn. Onze juristen houden hier rekening mee bij het berekenen van uw totale schadevergoeding.

Berekening shockschade en affectieschade

Shockschade en affectieschade kunt u alleen claimen als partner, ouder, kind of nabestaande van het slachtoffer. Dit staat dus los van schadevergoeding en smartengeld, wat specifiek voor een letselschadeslachtoffer is bedoeld. Toch wordt de shockschade wel op dezelfde manier berekend. Hiervoor wordt gekeken naar:

• alle kosten die u heeft moet maken, zoals de kosten voor een psychiater
• of bent misgelopen, waaronder een deel van uw loon voor de periode waarin u niet heeft kunnen werken
• hoeveel emotionele schade u heeft opgelopen door het verschrikkelijke schouwspel dat u heeft zien gebeuren of de nasleep daarvan

Bij affectieschade zijn wel vaste bedragen vastgesteld. Het bedrag dat u ontvangt, is afhankelijk van:

• de relatie die u met het slachtoffer heeft of had
• of het slachtoffer ernstig en blijvend letsel heeft opgelopen of is overleden
• of het om een ongeluk gaat of een misdrijf

U kunt overigens recht hebben op shockschade en affectieschade. Als dat het geval is, zal een ervaren jurist u hier altijd op wijzen.