De ontwikkeling van het wetsvoorstel omtrent affectieschade

20 mei 2015 Nieuws

Wetboek en hamer affectieschade

De ontwikkeling van het wetsvoorstel omtrent affectieschade

Affectieschade is in de loop der jaren steeds vaker onderwerp geweest van een maatschappelijke discussie. De vraag is of er ook in Nederland een algemene regeling moet komen voor vergoeding van affectieschade.

  • Affectieschade is een vorm immateriële schade (smartengeld).
  • De schade bestaat uit pijn en verdriet waarmee naaste familie of vriendenworden geconfronteerd wanneer een dierbare gewond is geraakt of komt te overlijden.
  • Het is van belang dat degene die affectieschade claimt met deze persoon een nauwe emotionele en affectieve relatie heeft of heeft gehad.
  • Hierbij kan men denken aan echtgenoten, ouders en kinderen.

Taxibusarrest: wel shockschade, geen affectie schade

In het Taxi-bus arrest r.o. 4.2. heeft de Hoge Raad zich vastgehouden aan het standpunt dat affectieschade vooralsnog niet voor vergoeding in aanmerking komt. Shockschade werd in dit geval wél toegekend aan de moeder van het overleden meisje. Het vergoeden van dergelijke schade zou volgens de Hoge Raad in strijd zijn met de taak van de rechtsprekende macht. Het is namelijk niet de taak van de rechter om op de stoel van de wetgever te gaan zitten. Het is juist de taak van de wetgever om een regeling omtrent affectieschade te treffen.

Veel verschillende standpunten omtrent affectieschade

De diverse partijen verschillen erg van mening over dit onderwerp. Één van de vragen die continue wordt opgeworpen is of deze immateriële schade van nabestaanden überhaupt in geld valt uit te drukken. Hebben nabestaanden wel behoefte aan een dergelijke vergoeding? In rechtsstelsels van omringende landen is vrijwel overal sprake van zo’n algemene regeling voor vergoeding van affectieschade. Waarom is Nederland hier dan zo terughoudend in? Wat zijn de achterliggende gedachten? Wat zijn de hedendaagse ontwikkelingen?

Ontwikkeling affectie schade in Nederland

1992: Affectieschade niet in BW
Bij de ontwikkeling van het huidige Burgerlijk Wetboek (BW) is er voor gekozen om affectieschade niet te vergoeden. De belangrijkste reden was destijds dat wanneer deze schade zou worden toegekend dit zou leiden tot commercialisering van verdriet. Dit zou een ongewenste ontwikkeling zijn.

2003: Wetsvoorstel ingediend
In 2003 is er een wetsvoorstel bij de Tweede kamer voor vergoeding van affectieschade ingediend. De aanleiding voor dit wetsvoorstel was de uitspraak van de Hoge Raad in de Baby Joost zaak (http://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:HR:2000:AA7041) die veel stof deed opwaaien. In deze zaak werd baby Joost door een liesoperatie zwaar lichamelijk en blijvend gehandicapt. Dit gebeurde door grote fouten aan de kant van de arts. De ouders hebben de volledige zorg voor baby Joost op zich genomen. De schade die baby Joost zelf had geleden is keurig netjes afgewikkeld. Maar hoe zit het met de schade die de ouders hebben opgelopen? De ouders van baby Joost voelden zich erg in hun eer aangetast door veel pijn en verdriet dat zij hebben geleden doordat hun dierbare baby zwaar letsel heeft opgelopen. Zij kregen deze affectieschade echter niet vergoed. De Hoge raad wees de vordering van de ouders voor affectieschade af. De maatschappij vond deze uitspraak moeilijk te verkroppen en dat heeft uiteindelijk geleid tot het wetsvoorstel voor affectieschade.

2010: Wetsvoorstel verworpen
In 2010 is het wetsvoorstel door de Eerste Kamer verworpen en is de vergoeding voor affectieschade voorlopig weer van de baan.

2015: Positie letselschadeslachtoffers en naasten wordt versterkt

Door wederom discussie over de vergoeding van affectieschade is er een wetsvoorstel zorg- en affectieschade gemaakt. Het voorstel zal naar verwachting in 2015 voor advies worden verzonden naar de Raad van State. Dit wetsvoorstel gaat over vergoeding van zorg- en affectieschade. Het belangrijkste wat uit dit wetsvoorstel voortvloeit, is dat de positie van letselschadeslachtoffers en hun naasten wordt versterkt.

Uit empirisch onderzoek blijkt dat nabestaanden wel degelijk behoefte hebben aan een dergelijke schadevergoeding. Genoegdoening en erkenning spelen hierbij een belangrijke rol. Het is voor de nabestaanden belangrijk dat er gevolg wordt gegeven aan het leed dat zij lijden/hebben geleden door het ernstige nadeel. Uitkering in de vorm van affectieschade kan in dat geval als een soort bevrediging worden gezien. Met het wetsvoorstel worden bepalingen toegevoegd aan de regeling voor schadevergoeding voor derden bij personenschade (6:107 BW en 6:108 BW). Op die manier zal er een algemene regeling voor affectieschade ontstaan. Het is nog afwachten of dit wetsvoorstel in de toekomst zal worden aangenomen.

Affectieschade in omringende Europese landen

Zoals al eerder genoemd is er in de meeste omringende landen wel een mogelijkheid voor vergoeding van affectieschade. De regeling voor affectieschade is echter niet in elk land in precies dezelfde vorm gegoten.

  • Zo is er in Franrijk en België plaats voor vergoeding als het gaat om verdriet en pijn om een slachtoffer dat ernstig gewond is geraakt of komt te overlijden.
  • In andere landen als het Verenigd Koninkrijk, Italië en Luxemburg wordt de schade slechts vergoed als het gaat om pijn en verdriet om een slachtoffer dat daadwerkelijk komt te overlijden.
  • In Frankrijk en België wordt affectieschade het snelst aangenomen in vergelijking met de andere landen die hier genoemd zijn.

Bron: Wetsvoorstel schadevergoeding zorg- en affectieschade: verbetering van de positie van slachtoffers en naasten. Marnix Hebly, Ilona van der Zalm & Evelien Engelhard.

Terug naar overzicht

Gratis

Gratis

De juristen van JBL&G werken altijd gratis voor slachtoffers met letsel. Hiervan ontvangt u vooraf een schriftelijke verklaring.

Bij u in de buurt

Bij u in de buurt

Het hoofdkantoor van JBL&G zit in Amsterdam, maar onze juristen werken door heel Nederland. Zij komen graag bij u langs.

Keurmerk

Keurmerk

JBL&G staat ingeschreven in het Register Letselschade. Dit keurmerk staat garant voor onafhankelijkheid en kwaliteit.

Ervaring

Ervaring

Door 15 jaar ervaring bent u met de hulp van JBL&G verzekerd van de maximale schadevergoeding en krijgt u snel een uitbetaling.