Het gaat nog steeds niet goed met het terugdringen van het aantal dodelijke slachtoffers in het verkeer. Vorig jaar kwamen in totaal 610 mensen om bij een verkeersongeluk. Weliswaar minder dan in 2019, toen waren dat er 51 meer, maar het aantal is nog ver verwijderd van het streefgetal van nul dodelijke verkeersslachtoffers in 2050. Onder fietsers vielen de meeste doden: 229.
Dat blijkt uit de nieuwste cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek over 2020. Het aantal dodelijke slachtoffers onder fietsers was het hoogste van de afgelopen 25 jaar. Opvallend is dat vorig jaar voor het eerst een derde van het aantal omgekomen fietsers op een e-bike reed, een elektrische fiets. Het waren er in totaal 74, tegenover 65 omgekomen e-bikers in 2019. Ook overleden nog eens 33 brom- en snorfietsers en 34 bestuurders van een scoot- of brommobiel. Acteur Aart Staartjes was de bekendste dode die er te betreuren viel: hij overleed vorig jaar januari toen hij met zijn brommobiel een uitrit verliet en een auto met voorrang hem niet kon ontwijken.
De 610 verkeersdoden van 2020 betroffen verder 195 inzittenden van een personenauto: 158 bestuurders en 37 passagiers. Dit waren er in totaal 42 minder dan in 2019: 10 bestuurders en 32 passagiers. Ook kwamen 23 mensen in een bestel- of vrachtwagen om het leven bij een ongeluk. Ten slotte verongelukten ook nog 44 motorrijders en 41 voetgangers.
Ouderen en fietsers
De helft van het aantal doden in het verkeer in 2020 waren 60-plussers. Het aandeel van deze leeftijdsgroep in het totaal aantal doden nam wel weer iets af: van 324 in 2019 naar 306 in 2020. Al meerdere jaren is er een gestage daling van het aantal oudere slachtoffers. Ouderen komen vaker om bij een ongeval met fiets of e-bike, terwijl dodelijke slachtoffers onder de 60 jaar voornamelijk omkomen bij een auto-ongeluk. Het aantal 80-plussers onder de verkeersdoden is met 18 gedaald, van 126 in 2019 tot 108 in 2020.
Het totaal aantal; doden in het verkeer mag vorig jaar dan wel zijn gedaald tot het laagste aantal sinds 2015, het aantal dodelijke slachtoffers onder fietsers bereikte juist een triest record: het hoogste aantal van de afgelopen 25 jaar. In totaal kwamen 229 fietsers om het leven, 26 meer dan in 2019.
Ongelukken tijdens de lockdown
Vanwege het massaal thuiswerken en de lockdowns is het totale aantal verkeersongelukken vorig jaar wel flink gedaald, met zo’n 20 procent maar liefst: van 100.000 naar ruim 80.000. Die daling resulteerde echter niet in een even grote afname van het aantal verkeersdoden en -gewonden: behalve de 610 doden vielen er vorig jaar ook nog ruim 18.000 gewonden, een afname ten opzichte van het jaar daarvoor van 11 procent.
Verzekeraars constateerden vooral een daling in het aantal eenvoudige blikschades, waarschijnlijk vooral doordat de gebruikelijke files grotendeels uitbleven en het verkeersbeeld in het algemeen veel rustiger was. Veel ongelukken gebeurden vorig jaar juist buiten de spits, en binnen de bebouwde kom. Vooral voor voetgangers, fietsers, bromfietsers en e-bikers werd het er daardoor vorig jaar juist gevaarlijker op in het verkeer.
Pleidooi voor actie
Naar aanleiding van de nieuwste ongevalscijfers van het CBS pleit de Verkeersveiligheidscoalitie voor verregaande maatregelen om het verkeer veiliger te maken. De coalitie is een samenwerking tussen bijna alle instanties die iets met verkeer en vervoer te maken hebben: Fietsersbond, ANWB, Bovag, Veilig Verkeer Nederland, TNO, SWOV, de vier grootste steden en nog tal van andere partijen. In het vorige week aan de Tweede Kamer aangeboden Verkeersveiligheidsmanifest 2.0 dringen zij aan op actie, omdat anders de al jaren eerder geformuleerde ambities nooit meer waargemaakt kunnen worden.
Het verkeersveiligheidsbeleid ging tot nu toe uit van een afname van het aantal verkeersdoden met 50 procent in 2030, tot nul doden in 2050. “Maar het tij is helaas nog niet gekeerd”, staat in het manifest, “het aantal verkeersdoden ligt structureel te hoog, er is zeker geen aanleiding om al te spreken van een neerwaartse trend. Een gezamenlijke inzet van overheden, maatschappelijke organisaties, bedrijfsleven en wetenschap is nodig om het aantal verkeersslachtoffers terug te dringen.”
De Verkeersveiligheidscoalitie pleit voor actie op de terreinen veilige infrastructuur, veilige voertuigen (bijvoorbeeld met technologische innovatie), opleiding en gedrag van weggebruikers, handhaving, en ten slotte registratie, monitoring en beleid. Alleen al het invoeren van een weginrichting die in woonwijken een maximumsnelheid van 30 km/uur afdwingt, kan zorgen voor een daling van het aantal ernstige letselgevallen met 25 procent, stelt de coalitie. Samen met de andere maatregelen, gedragsbeïnvloeding en strengere handhaving, zouden zo jaarlijks tientallen doden en honderden zwaargewonden kunnen worden voorkomen, aldus het manifest.
Auteur: Ron Hooijenga, communicatieadviseur JBL&G.
Wilt u dit artikel delen?
