Wanneer is een werkgever aansprakelijk voor gezondheidsschade door het werk?

Een werkgever is aansprakelijk voor gezondheidsschade door het werk wanneer hij zijn zorgplicht niet is nagekomen en er een direct verband bestaat tussen die nalatigheid en de gezondheidsschade die u heeft opgelopen. Dit geldt voor zowel acute arbeidsongevallen als langzaam ontwikkelende beroepsziekten. In dit artikel beantwoorden wij de meest gestelde vragen over werkgeversaansprakelijkheid en gezondheidsschade, zodat u weet waar u aan toe bent. Heeft u vragen over uw situatie? U kunt altijd vrijblijvend contact opnemen voor een eerste oriëntatie.

Welke zorgplicht heeft een werkgever voor de gezondheid van werknemers?

Een werkgever heeft een wettelijke zorgplicht om de werkomgeving zo in te richten dat werknemers geen gezondheidsschade oplopen. Deze verplichting is vastgelegd in artikel 7:658 van het Burgerlijk Wetboek en gaat verder dan alleen het naleven van de basisregels. De werkgever moet actief maatregelen nemen om risico’s te voorkomen, te beperken en te beheersen.

Concreet betekent dit dat een werkgever onder andere verplicht is om:

  • Gevaarlijke stoffen, lawaai en andere schadelijke omgevingsfactoren te inventariseren via een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E)
  • Persoonlijke beschermingsmiddelen beschikbaar te stellen en het gebruik ervan te controleren
  • Werknemers te instrueren over veilig werken en hen te wijzen op gezondheidsrisico’s
  • Ergonomisch verantwoorde werkplekken in te richten
  • Tijdig in te grijpen wanneer een werknemer signalen geeft van overbelasting of gezondheidsklachten

De zorgplicht is breed en omvat zowel fysieke als psychische gezondheidsrisico’s. Ook werkstress, burn-out en intimidatie op de werkvloer kunnen onder deze verplichting vallen. Hoe gevaarlijker de werkzaamheden, hoe strenger de eisen die de wet aan de werkgever stelt.

Wanneer is de werkgever aansprakelijk voor een beroepsziekte?

De werkgever is aansprakelijk voor een beroepsziekte wanneer hij zijn zorgplicht heeft geschonden en die schending heeft bijgedragen aan het ontstaan of verergeren van de ziekte. Een beroepsziekte is een aandoening die geheel of grotendeels het gevolg is van arbeidsomstandigheden, zoals langdurige blootstelling aan gevaarlijke stoffen, overbelasting of aanhoudende werkdruk.

Bekende voorbeelden van beroepsziekten waarbij werkgeversaansprakelijkheid een rol kan spelen zijn:

  • Gehoorschade door langdurige blootstelling aan harde geluiden
  • Longaandoeningen door blootstelling aan asbest, kwartsstof of andere schadelijke stoffen
  • RSI of andere klachten aan het bewegingsapparaat door repeterende werkzaamheden
  • Huidaandoeningen door contact met chemische stoffen
  • Psychische klachten zoals burn-out door structurele overbelasting of een onveilige werkomgeving

Belangrijk is dat de aansprakelijkheid van de werkgever niet automatisch vaststaat. U moet kunnen aantonen dat de werkgever tekortgeschoten is in zijn zorgplicht. Omgekeerd geldt dat de werkgever moet bewijzen dat hij wel degelijk aan zijn verplichtingen heeft voldaan. Dit maakt de juridische positie van de werknemer relatief sterk.

Hoe bewijs je dat gezondheidsschade door het werk is ontstaan?

Om aan te tonen dat gezondheidsschade door het werk is veroorzaakt, moet u een causaal verband aantonen tussen uw werkomstandigheden en uw klachten. In de praktijk draait het bewijs om twee pijlers: het aantonen dat u bent blootgesteld aan de gevaarlijke situatie of stof, en het aantonen dat uw gezondheidsklachten daarmee samenhangen.

Nuttig bewijsmateriaal bestaat uit:

  1. Medische documentatie: rapporten van uw huisarts, specialist of bedrijfsarts die de diagnose en het verloop van uw klachten vastleggen
  2. Arbeidshistorie: loonstroken, contracten en functiebeschrijvingen die aantonen welke werkzaamheden u heeft verricht
  3. Interne bedrijfsdocumenten: de RI&E, veiligheidsprotocollen, klachtenmeldingen of e-mailcorrespondentie over werkomstandigheden
  4. Getuigenverklaringen: verklaringen van collega’s die dezelfde omstandigheden hebben meegemaakt
  5. Deskundigenrapporten: een onafhankelijk medisch of arbeidskundig onderzoek dat het verband bevestigt

De wet biedt werknemers op dit punt extra bescherming. Wanneer u kunt aantonen dat u bent blootgesteld aan gevaarlijke arbeidsomstandigheden en dat u schade heeft opgelopen, verschuift de bewijslast gedeeltelijk naar de werkgever. Die moet dan aantonen dat hij zijn zorgplicht wel is nagekomen. Een ervaren jurist kan u helpen dit bewijs strategisch op te bouwen en te presenteren.

Wat als de werkgever zegt dat de schade je eigen schuld is?

Wanneer een werkgever stelt dat de gezondheidsschade uw eigen schuld is, hoeft dat uw claim niet te doen stranden. Eigen schuld van de werknemer kan de aansprakelijkheid van de werkgever alleen verminderen of uitsluiten als er sprake is van opzet of bewuste roekeloosheid aan uw kant. Gewone onvoorzichtigheid of een menselijke fout is onvoldoende om de werkgever van aansprakelijkheid te ontslaan.

De lat voor “eigen schuld” ligt in het arbeidsrecht bewust hoog. Dit is een bewuste keuze van de wetgever, omdat werknemers afhankelijk zijn van hun werkgever en niet altijd de macht hebben om zelf veilige arbeidsomstandigheden af te dwingen. Zelfs als u een instructie niet heeft opgevolgd, betekent dat nog niet dat u geen recht heeft op schadevergoeding. De werkgever had er immers voor moeten zorgen dat u die instructies kende en kon naleven.

Laat u dus niet ontmoedigen door een dergelijk verweer van uw werkgever of diens verzekeraar. Het is een veelgebruikte tactiek om claims te vertragen of af te wimpelen. Een juridisch bureau kan beoordelen hoe sterk dit verweer werkelijk is en hoe u hierop het best kunt reageren.

Welke schadevergoeding kun je claimen bij gezondheidsschade door werk?

Bij gezondheidsschade door het werk kunt u aanspraak maken op een brede schadevergoeding die zowel materiële als immateriële schadeposten omvat. De vergoeding is bedoeld om u zo veel mogelijk terug te brengen in de financiële positie waarin u zou hebben verkeerd als de schade niet was ontstaan.

Materiële schadeposten zijn onder andere:

  • Verlies van inkomen door arbeidsongeschiktheid, zowel in het verleden als in de toekomst
  • Medische kosten, inclusief behandelingen, fysiotherapie en hulpmiddelen
  • Kosten voor huishoudelijke hulp of aanpassingen aan uw woning
  • Reiskosten voor medische afspraken
  • Verlies van zelfwerkzaamheid, zoals klussen die u zelf niet meer kunt uitvoeren

Daarnaast heeft u recht op smartengeld: een vergoeding voor pijn, verdriet en verminderde kwaliteit van leven. De hoogte van het smartengeld hangt af van de ernst en duur van uw klachten en de impact op uw dagelijks leven. Wilt u een eerste indruk krijgen van wat uw situatie waard kan zijn? Via onze letselschadeberekening kunt u een indicatie opvragen.

Hoe lang heb je de tijd om een claim in te dienen?

Voor een claim wegens gezondheidsschade door het werk geldt in Nederland een verjaringstermijn van vijf jaar. Deze termijn begint te lopen op het moment dat u weet, of redelijkerwijs had kunnen weten, dat u schade heeft geleden en dat die schade is veroorzaakt door uw werk. Bij beroepsziekten is dit moment soms pas jaren na de blootstelling, namelijk wanneer de diagnose wordt gesteld.

Naast de vijfjarige verjaringstermijn geldt er een absolute verjaringstermijn van twintig jaar na de schadeveroorzakende gebeurtenis. In de praktijk betekent dit dat u bij een beroepsziekte die zich pas laat openbaart, toch nog een claim kunt indienen, ook als de blootstelling lang geleden heeft plaatsgevonden.

Wacht echter niet onnodig lang. Hoe eerder u actie onderneemt, hoe beter het bewijs bewaard blijft en hoe sterker uw positie doorgaans is. Bovendien kan de werkgever of diens verzekeraar in de tussentijd relevante documenten vernietigen of moeilijker traceerbaar maken. Win bij twijfel over de verjaringstermijn in uw specifieke situatie zo snel mogelijk juridisch advies in.

Heeft u gezondheidsklachten die mogelijk verband houden met uw werk, of twijfelt u of u recht heeft op een schadevergoeding? Wij staan voor u klaar. Ons juridisch bureau helpt u volledig kosteloos, want de aansprakelijke verzekeraar vergoedt onze kosten. U betaalt niets, ook niet bij succes. Neem vandaag nog contact op voor een gratis en vrijblijvend adviesgesprek.

Veelgestelde vragen

Wat moet ik als eerste doen als ik denk dat mijn gezondheidsklachten door mijn werk zijn ontstaan?

V: Wat moet ik als eerste doen als ik denk dat mijn gezondheidsklachten door mijn werk zijn ontstaan? A: Leg uw klachten zo snel mogelijk vast bij uw huisarts of bedrijfsarts en bewaar alle relevante documenten, zoals e-mails, contracten en loonstroken. Hoe eerder u dit doet, hoe sterker uw bewijspositie is en hoe groter de kans dat u een succesvolle claim kunt indienen bij uw werkgever of diens verzekeraar.

Hoe weet ik of mijn werkgever zijn zorgplicht heeft geschonden?

V: Hoe weet ik of mijn werkgever zijn zorgplicht heeft geschonden? A: Uw werkgever heeft zijn zorgplicht geschonden als hij naliet risico’s te inventariseren, geen beschermingsmiddelen beschikbaar stelde of u niet informeerde over gevaren op de werkvloer. Een juridisch adviseur kan op basis van uw situatie beoordelen of er sprake is van een schending en welke stappen u het beste kunt ondernemen.

Waarom is het verstandig om een juridisch bureau in te schakelen bij een claim wegens werkgerelateerde gezondheidsschade?

V: Waarom is het verstandig om een juridisch bureau in te schakelen bij een claim wegens werkgerelateerde gezondheidsschade? A: Werkgevers en hun verzekeraars hebben doorgaans ervaren juristen in dienst die claims proberen te minimaliseren of af te wijzen, waardoor u zonder deskundige hulp in een zwakke onderhandelingspositie terechtkomt. Een gespecialiseerd juridisch bureau kent de juridische spelregels, bouwt het bewijs strategisch op en behartigt uw belangen volledig, vaak zonder dat u zelf kosten maakt.

Wanneer verjaart mijn recht op schadevergoeding als ik al jaren geleden ben blootgesteld aan gevaarlijke arbeidsomstandigheden?

V: Wanneer verjaart mijn recht op schadevergoeding als ik al jaren geleden ben blootgesteld aan gevaarlijke arbeidsomstandigheden? A: De verjaringstermijn van vijf jaar begint pas te lopen op het moment dat u weet of redelijkerwijs had kunnen weten dat uw klachten door het werk zijn veroorzaakt, wat bij beroepsziekten vaak pas bij het stellen van de diagnose is. Bovendien geldt er een absolute termijn van twintig jaar na de schadeveroorzakende gebeurtenis, dus ook bij langdurige blootstelling in het verleden kunt u mogelijk nog een claim indienen.

Gerelateerde artikelen

Wilt u dit artikel delen?