Elke week wel vallen er gewonden te betreuren bij ongelukken met fatbikes, de snelle elektrische fietsen op dikke banden. De meetweek van alle spoedposten in Nederland vorige maand leverde in één week 96 slachtoffers op die zelf op een fatbike reden, maar ook 31 mensen die door een fatbike werden aangereden. Er zijn ook al diverse letselschadezaken in behandeling, maar definitieve regelingen zijn eigenlijk nog nergens getroffen met slachtoffers van aanrijdingen met een fatbike. Verzekeraar De Vereende heeft daarom vast scenario’s gemaakt voor een aantal fictieve ongevallen met fatbikes, al dan niet opgevoerd of anderszins illegaal. En dat kan nogal in de papieren lopen …

Fatbikegebruikers zijn niet alleen een gevaar voor zichzelf, maar ook voor anderen. Dat blijkt duidelijk uit de praktijk, maar is nu ook vastgesteld met harde cijfers. Het kenniscentrum voor letselpreventie VeiligheidNL coördineerde de meetweek-actie en presenteerde deze week de cijfers: de spoedposten zagen in de eerste week van oktober 1.291 slachtoffers van een fietsongeval binnenkomen, van wie 480 met een e-bike (37 procent) en 96 (7 procent) met een fatbike. Vertaald naar een jaar zou dat zo’n vijfduizend spoedopnames van fatbikegebruikers betekenen. Twee op de drie fatbike-ongevallen waren in de Randstad. Een val van de fatbike levert ernstiger letsel op – slachtoffers worden vaker opgenomen in het ziekenhuis – en de slachtoffers zijn jong: de helft was in de meetweek tussen de 12 en 15 jaar oud. In de meetweek kwamen ook 31 mensen op een SEH terecht omdat zij waren aangereden door een fatbike. Op jaarbasis betekent dat meer dan 1.600 aangereden slachtoffers.
Verkeersongevallen zorgen altijd voor veel ellende. Natuurlijk is er veel fysiek leed, maar de ongevallen kunnen ook voor grote financiële problemen zorgen bij de veroorzakers ervan. Met name als er geen aansprakelijkheidsverzekering voor particulieren (hierna: AVP) is afgesloten of als de AVP geen dekking biedt omdat schade veroorzaakt met een motorrijtuig is uitgesloten van de dekking. Een elektrische fiets is geen motorrijtuig en valt dus onder de dekking van een AVP. Een opgevoerde elektrische fiets is géén elektrische fiets, maar kan gezien worden als een motorrijtuig en valt dus niet onder de dekking van een AVP. De kosten voor een dergelijk ongeval kunnen hoog oplopen.
Verzekeraar De Vereende heeft de kosten van een ongeval met een fatbike in een aantal fictieve scenario’s doorgerekend, precies zoals een letselschadebureau dat zou doen in een ‘echte’ zaak.
Casus 1: Letselschade docent
De bestuurder van de fatbike is een 11-jarige jongen. De fatbike is opgevoerd en de jongen is aansprakelijk voor het ongeval. Er is geen AVP afgesloten. Tijdens een inhaalmanoeuvre is de jongen tegen een andere fietser aangereden. De andere fietser is een docente van 57 op een Mbo-school. Zij heeft haar been op twee plaatsen gebroken. Ze is opgehaald met de ambulance, heeft twee operaties gehad en het revalidatieproces duurt 6 maanden. Ze heeft twee weken niet kunnen werken en heeft daarna aangepast werk gedaan.
Een 11-jarige jongen kan zelf niet aansprakelijk worden gehouden. In plaats daarvan zijn de ouders aansprakelijk. De benadeelde is in loondienst. De werkgever betaalt het loon tijdens de uitval door, maar heeft wel een regresrecht voor het netto uitbetaalde loon op de ouders van de jongen. Daarnaast kunnen de reïntegratiekosten zoals de begeleiding van de Arboarts door de werkgever ook verhaald worden op de ouders van de jongen. Ook zal mevrouw ongeveer twee maanden beperkt zijn geweest in het huishouden en de overige werkzaamheden in en rond het huis. Smartengeld is daarnaast ook nog een post die vergoed moet worden. De kosten die de zorgverzekeraar heeft gemaakt voor de ambulance, ziekenhuisdagen en de operaties worden ook op de veroorzaker verhaald. Bij een dubbele beenbreuk volgt vaak nog een langdurig traject bij een fysiotherapeut. Alles bij elkaar zal de schade die de ouders moeten betalen minimaal € 40.000 bedragen.
Casus 2: Letselschade ZZP-er
Een 14-jarig meisje is de bestuurder van een opgevoerde fatbike en is aansprakelijk voor een ongeval. Er is geen AVP afgesloten. Bij dit ongeval heeft zij een 37-jarige wandelaar aangereden. Deze zzp-er in de bouw heeft een dwarslaesie opgelopen en kan niet meer lopen. Ook heeft hij een arm gebroken en een zware hersenschudding. Hij is opgehaald met een traumahelikopter, heeft meerdere operaties gehad en lag veel dagen in het ziekenhuis. Hij kan zijn baan niet meer uitvoeren, moet een rolstoellift in zijn woning krijgen en professionele ondersteuning om het trauma te verwerken.
Een 14-jarig meisje is in principe zelf aansprakelijk, maar de ouders kunnen ook verantwoordelijk worden gehouden als hun een verwijt kan worden gemaakt (bijvoorbeeld het houden van onvoldoende toezicht). Het slachtoffer is niet in loondienst, wat betekent dat er, als er geen arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) is afgesloten, vanaf dag 1 geen inkomsten meer binnen komen. Gezien de aard, ernst en omvang van het letsel is het niet waarschijnlijk dat hij zijn eigen beroep in de toekomst nog kan uitoefenen. Op zijn best kan hij misschien omgeschoold worden naar een zittend beroep, als er uit de zware hersenschudding geen cognitieve klachten voortvloeien. Als hij geheel niet meer aan het werk kan, dan kan het verlies van arbeidsvermogen al snel oplopen tot een bedrag tussen de 1,5 tot 2 miljoen euro. Dit komt door de lange looptijd van meer dan 30 jaar (tot pensioen). Naast het niet meer kunnen genereren van een inkomen, is het aannemelijk dat hij niet alle taken in het huishouden nog kan uitoefenen en de tuin niet (geheel) kan onderhouden. Het slachtoffer heeft tot slot ook nog recht op smartengeld. De zorgverzekeraar zal ook de kosten voor de inzet van de helikopter verhalen, de ligdagen in het ziekenhuis en de operaties die hebben plaatsgevonden. Ook de ondersteuning van de psycholoog zal uiteindelijk door de (aansprakelijkheidsverzekeraar van de) veroorzaker betaald moeten worden. Naast de rolstoellift zal mogelijk de woning nog verder aangepast moeten worden aan een rolstoel. Dit geldt ook voor de mobiliteit zoals een eventuele aangepaste auto. Allemaal kosten die in de tonnen lopen en ook op de veroorzaker verhaald kunnen worden. Een schadegeval als dit kan zo oplopen tot 3 miljoen euro.
Als de fatbike niet was opgevoerd dan had de aansprakelijkheidsverzekeraar deze kosten op zich genomen (indien de hoogte van de verzekerde som toereikend was geweest). Nu de fatbike blijkt te zijn opgevoerd is de situatie uitgesloten van dekking en keert de verzekeraar niet uit. Dit betekent dat het meisje dan wel haar ouders hun leven lang vastzitten aan het betalen van schadevergoeding aan het slachtoffer.
Conclusie
Hoewel bovenstaande voorbeelden fictief zijn, kunnen we er wel twee belangrijke conclusies uit trekken: “Ten eerste: sluit een AVP af. Iedereen maakt wel eens een fout. Dat kan helaas ook in het verkeer. En fouten in het verkeer kunnen, zoals uit bovenstaande voorbeelden blijkt, erg kostbaar zijn. Naast al het mogelijke lichamelijke leed zit dan niemand te wachten op ook nog eens financiële problemen.”
“Ten tweede: voer de fatbike niet op! De fatbike zelf is constructief vaak niet berekend op de hogere snelheid. Jonge bestuurders hebben minder ervaring in het verkeer en hebben meer moeite om risico’s in te schatten. Andere weggebruikers verwachten de hogere snelheid niet en dit maakt het inschatten en reageren daarop lastig. Opgevoerde fatbikes zorgen dus voor iedereen in het verkeer voor meer gevaar. En als de fatbike is opgevoerd, dan heeft een AVP ook geen zin. Een opgevoerde fatbike is geen elektrische fiets en kan gezien worden als een motorrijtuig. Schade door een motorrijtuig wordt uitgesloten van de AVP.”
Aangereden door een fatbike?
Let op, de fictieve casussen zijn alleen bedoeld ter indicatie. Per geval kunnen de kosten sterk uiteenlopen. Bent u zelf aangereden door een fatbike? U hebt in de meeste gevallen recht op schadevergoeding als u wordt aangereden door een fatbike of een ander soort elektrische fiets. Na de aanrijding is het belangrijk dat u:
- De gegevens van de fietser en getuigen verzamelt
- Foto’s maakt van de verkeerssituatie, uw letsel en andere schade aan uw persoonlijke eigendommen
- Direct naar een arts gaat om uw verwondingen te laten onderzoeken, ook als u slechts een paar schrammen hebt opgelopen
- Schakel altijd een ervaren jurist in na een ongeval met een elektrische fiets
Een ervaren jurist weet precies waar u recht op hebt. Bovendien is juridische hulp geheel kosteloos voor u, omdat de verzekeraar van de fietser deze hulp moet vergoeden. Daar hebt u altijd recht op als letselschadeslachtoffer.
Wilt u dit artikel delen?