Altercasting
StopKnop
Aangereden bij rood?
Boetes voor negeren rood

Het is geen geheim: fietsers in Amsterdam beschouwen een rood stoplicht vaak meer als vrijblijvend, goedbedoeld advies dan als dwingend signaal om halt te houden. Een kwart van de fietsers rijdt regelmatig door rood. De rest ergert zich daar dan weer zo wild aan, dat door rood rijden in de top 3 van grootste ergernissen onder Amsterdamse weggebruikers staat. De stad experimenteert wat af, om verkeersovertredingen, ongelukken, letselschade en ergernissen te voorkomen.

Roodrijders in Amsterdam negeren rode stoplichten en dit leidt tot grote ergernissen in het verkeer.

Alvorens met vier verschillende experimenten te starten, deed Amsterdam eerst uitgebreid onderzoek naar het gedrag van fietsers die door rood rijden. Diverse observatieteams noteerden hoe en wanneer fietsers ervoor kozen om door rood te rijden: soms vanwege de snelheid die ze al hadden, soms omdat er weinig risico leek te zijn, en soms omdat het al zigzaggend door het verkeer blijkbaar niet nodig bleek te zijn om te stoppen. Op basis van deze observaties zijn de afgelopen jaren bij een aantal kruispunten verschillende experimenten uitgevoerd in een poging tot gedragsverandering bij de roodrijders. De ene keer door het goede voorbeeld te geven, op een ander punt door het echt lastig te maken door rood te rijden, en op weer een ander kruispunt werd door gróén rijden juist leuker gemaakt.

Altercasting

Een van de experimenten die nu ook echt wordt uitgevoerd, is een bord met de foto van een kind dat stopt bij rood. Op twaalf drukke kruispunten waar veel kinderen komen, wordt een grote foto geplaatst van een kind dat netjes bij het rode licht wacht. De gedragstechniek waarop dit experiment gebaseerd is, is tact altercasting. Het doel daarvan is om mensen met suggestieve beelden in een bepaalde sociale rol te plaatsen. Door de afbeelding van een kind te gebruiken, wordt de verantwoordelijke rol van de fietser geactiveerd: het zorgt ervoor dat de kijker automatisch in de rol van de beschermer gaat zitten, de kijker voelt zich verantwoordelijk voor de veiligheid van het kind. Ook is het een krachtig sociaal signaal: geef het goede voorbeeld.

Bij de eerste proeven met de borden op drukke kruispunten, wachtten inderdaad zo’n 10 procent meer fietsers bij rood dan anders. Deze maatregel om verkeersdeelnemers te nudgen zelf het goede te doen, lijkt dus te werken, vandaar dat hij nu wordt doorgezet in de stad.

StopKnop

Het tweede experiment dat nu navolging krijgt, is het bij een stoplicht voor fietsers plaatsen van een real-time teller waarop te zien is hoeveel mensen jou zijn voorgegaan bij het wachten op rood licht. Bij het verkeerslicht staat een grote opvallende knop waar de fietser die staat te wachten op kan drukken. Daardoor loopt de teller op. Dat maakt het voor andere fietsers steeds minder aantrekkelijk om door rood te rijden, want je ziet dat het ‘normaal’ is om te stoppen, al die anderen doen dat tenslotte ook. De sociale norm doet hier de truc: de meeste fietsers wachten netjes voor rood, omdat mensen, onbewust, graag doen wat anderen ook doen.

De twee experimenten die zijn afgevallen, hadden niet zozeer een sociaalpsychologische, maar meer een verkeerskundige aanpak. Bij experiment 3 werden fietsers met een rode LED-lijn op de grond extra attent gemaakt op een rood stoplicht. Je fietste letterlijk door rood over de rode streep. De echte diehard roodrijders trokken zich er bitter weinig van aan, zodat het experiment weer is gestopt.

Datzelfde lot was experiment 4 beschoren: het met gevaarstrepen, wachtvakken en pijlen zo moeilijk maken voor roodrijders, dat ze wel móésten wachten. Met wegmarkeringen werden fietsers verleid om naast elkaar te wachten. Door de fietsers zich in één lijn op te laten stellen, vormden zij ook een fysieke barrière voor fietsers die achter hen stonden, en werd het moeilijk om langs de wachtenden te fietsen. Ook dit experiment haalde het uiteindelijk niet.

Aangereden bij rood?

Staat u voor een rood stoplicht te wachten en wordt u aangereden, of gaat u zelf door groen en komt u in botsing met iemand die door rood rijdt, dan kunt u zomaar (ernstig) letsel oplopen. Denk niet te gauw dat het allemaal wel zal loslopen, een kapotte knie bijvoorbeeld kan zorgen voor jaren ellende. Degene die door rood gereden is, zal doorgaans aansprakelijk te stellen zijn voor de geleden letselschade. Denk daarbij aan het eigen risico van uw ziektekostenverzekering, verlies aan inkomsten, hulp in het huishouden, reiskosten, medische rekeningen, en smartengeld. Zorg zo mogelijk ter plekke nog voor getuigen. Bezoek snel een arts. Houd uw letselschade vanaf het begin goed bij. Schakel een ervaren jurist in om u bij te staan.

Voor alle vragen kunt u natuurlijk geheel vrijblijvend terecht bij ons kantoor.